Ασφαλής Οδήγηση

Το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας ‘Πάνος Μυλωνάς’ προσφέρει χρήσιμες και πρακτικές συμβουλές για ασφαλή οδήγηση. Κάποιες από αυτές τις γνωρίζεις ήδη αλλά κάποιες άλλες σίγουρα αξίζει να τις δεις!

* ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ
* ΑΝΘΡΩΠΟΣ
* ΔΡΟΜΟΣ



ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ

Κατάσταση οχήματος

Η πίεση των ελαστικών πρέπει να συμφωνεί με τις τιμές που δίνει ο κατασκευαστής για το συγκεκριμένο τύπο αυτοκινήτου, αλλά και τη συγκεκριμένη διάσταση ελαστικού. Η σχετική ένδειξη αναγράφεται στο βιβλίο χρήσης του αυτοκινήτου. Ο έλεγχος της πίεσης πρέπει να γίνεται όταν τα ελαστικά είναι κρύα, δηλαδή αμέσως μετά από πολύωρη ακινησία του αυτοκινήτου

Θέση Οδήγησης, Ζώνη Ασφαλείας

Η πλάτη του καθίσματος θα πρέπει να είναι σε όσο το δυνατόν πιο όρθια θέση (αρχικά δείχνει άβολη, αλλά στη συνέχεια αποδεικνύεται και ξεκούραστη), και το γόνατο στο αριστερό πόδι να είναι μέτρια λυγισμένο, όταν πατάει τέρμα τον συμπλέκτη ή το υποπόδιο στα αυτόματα αυτοκίνητα. Το ίδιο ακριβώς μέτρια λυγισμένοι πρέπει να είναι και οι αγκώνες μας, όταν τα χέρια μας κρατούν το τιμόνι στη αντίστοιχη θέση 2:45 ενός ρολογιού.
Το προσκέφαλο πρέπει να ρυθμίζεται στο ύψος του κεφαλιού μας.
Τα παιδιά ηλικίας έως 12 ετών πρέπει να προστατεύονται από ειδικά καθίσματα, κατάλληλα για το βάρος και το ύψος τους.
Σε περίπτωση μετωπικής σύγκρουσης οι επιβάτες του πίσω καθίσματος που δεν φορούν ζώνη εκτοξεύονται προς τα εμπρός συνθλίβοντας και αυτούς που κάθονται στο εμπρός μέρος.
Αντίστοιχα τα παιδιά χωρίς κατάλληλο μέσο στήριξης συχνά εκτοξεύονται έξω από το αυτοκίνητο διαπερνώντας τις γυάλινες επιφάνειες.

Παιδί και Οδική Ασφάλεια

Τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα από τους ενήλικες σε περίπτωση ατυχήματος. Οι ζώνες ασφαλείας είναι σχεδιασμένες για σώματα με ύψος άνω του 1,50 μέτρου. Η ηλικία που θέτουν οι κατασκευαστές ως κατώτερη για ικανοποιητική προστασία από τη ζώνη ασφαλείας είναι τα 12 χρόνια.
Τα παιδιά πρέπει να ταξιδεύουν μέσα στο αυτοκίνητο με συστήματα συγκράτησης, τα κοινώς λεγόμενα παιδικά καθισματάκια. Μωρά έως 12 μηνών πρέπει πάντα να ταξιδεύουν σε καθισματάκια τοποθετημένα στο κάθισμα αντίθετα με τη φορά κατεύθυνσης του αυτοκινήτου, πράγμα που ενδείκνυται ακόμη ακόμη και για νήπια έως 3 ετών.
Τα παιδιά όταν πρόκειται να είναι συνεπιβάτες σε μοτοσικλέτα πρέπει να έχουν πλήρη εξοπλισμό ασφαλείας: κράνος, μπότες γάντια, μπουφάν και παντελόνι. Όλα αυτά πρέπει να είναι στα μέτρα τους. Το κράνος ενός ενηλίκου είναι ακατάλληλο για ένα παιδί!


ΑΝΘΡΩΠΟΣ

Προγραμματισμός ταξιδιού

Για ένα πολύωρο ταξίδι που ξεπερνά τις 8 με 10 ώρες καλό είναι να προγραμματίζουμε ένα μεγάλο διάλειμμα για ξεκούραση στη μέση της διαδρομής ή αλλαγή οδηγού. Σημαντικό είναι να γνωρίζουμε ότι η νυκτερινή οδήγηση κουράζει με πολύ πιο γρήγορους ρυθμούς, ενώ κατά τη διάρκεια του ξημερώματος, οι αλλαγές στις φωτιστικές συνθήκες αυξάνουν την υπνηλία ενός κουρασμένου οδηγού. Τα περισσότερα ατυχήματα σε αυτοκινητοδρόμους αυτή την ώρα οφείλονται στο λεγόμενο ύπνο του δευτερολέπτου.
Όταν κινούμαστε με 100 χ.α.ω. το αυτοκίνητό μας διανύει σε κάθε δευτερόλεπτο 27 μέτρα, δηλαδή έξι φορές περίπου το μήκος του αυτοκινήτου μας. Η απόσπαση της προσοχής μας ή ο ύπνος του δευτερολέπτου αφήνει ακυβέρνητο το αυτοκίνητό μας για αυτή την απόσταση.

Συγκέντρωση στην οδήγηση, κινητό τηλέφωνο

Είναι απαραίτητο να είμαστε απόλυτα συγκεντρωμένοι και προσεκτικοί όταν οδηγούμε. Ως συνοδηγοί θα πρέπει να βοηθάμε το έργο του οδηγού, να τον διευκολύνουμε χωρίς να τον απασχολούμε και να τον εκνευρίζουμε.
Η χρήση του κινητού τηλεφώνου δεν επιτρέπεται.
Παρατηρήθηκε στις τελευταίες εξόδους ότι η χρήση κινητού ήταν η κυριότερη αιτία πρόκλησης ατυχημάτων. Είναι καλύτερα να σταματάμε σε ασφαλές σημείο, αν είναι ανάγκη να απαντήσουμε, προσέχοντας πάντα να μη δημιουργήσουμε πρόβλημα στην ασφαλή διακίνηση των οχημάτων και στη δική μας ασφάλεια.

Φαγητό, αλκοόλ και οδήγηση

Μετά από ένα καλό φαγοπότι, ο οργανισμός επικεντρώνει τη δράση του στη περιοχή του στομαχιού για να διευκολύνει τη χώνεψη, περιορίζοντας έστω και ελαφρώς τις ποσότητες οξυγόνου που φτάνουν στον εγκέφαλο.
Η κούραση και η αδυναμία συγκέντρωσης επενεργούν αρνητικά στα αντανακλαστικά και επιβαρύνουν το χρόνο αντίδρασης σε ενδεχόμενο κίνδυνο. Οι συνέπειες αυτές μεγιστοποιούνται μετά την κατανάλωση αλκοόλ, ενώ επιπρόσθετα μετριάζεται η δυνατότητα εκτίμησης των πραγματικών συνθηκών στον περιβάλλοντα χώρο και φυσικά και στο δρόμο. Ο οδηγός υπό την επήρεια αλκοόλ έχει την τάση να κινείται με υψηλότερες ταχύτητες, όπως επίσης και να αποδέχεται ή να υιοθετεί ευκολότερα επικίνδυνες συμπεριφορές.
Η χρήση αλκοόλ συμπεριλαμβάνεται στις πιο συχνές αιτίες ατυχημάτων. Παρόλα αυτά, αυτό που διαφοροποιεί καθοριστικά αυτά τα ατυχήματα είναι η σφοδρότητά τους, επιφέροντας συνήθως πολλαπλές συνέπειες, όπως επίσης και η τραγικότητά τους, μιας και πολλές φορές έχουν ως θύματά τους πεζούς.

Ευγένεια στο δρόμο

Η κοινωνικότητα του οδηγού, η παιδεία του και η θετική ή αρνητική προδιάθεσή του απέναντι στους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου καθορίζουν σε σημαντικό ποσοστό και τον τρόπο που κινείται και συμπεριφέρεται όταν οδηγεί.
Ο σεβασμός των δικαιωμάτων των υπολοίπων αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εύρυθμη συνύπαρξη στους δρόμους, τη στιγμή που ο εκνευρισμός και η επιθετικότητα συνεισφέρουν στη δημιουργία κατάλληλων συνθηκών για ένα ατύχημα.
Το λάθος του άλλου οδηγού, ακόμη και αν μας έφερε σε δύσκολη ή επικίνδυνη θέση, δεν θα πρέπει σε καμιά περίπτωση να «ανταποδίδεται» με επιθετική ενέργεια, αλλά με μια ευγενική χειρονομία κατανόησης.

Η αλαζονεία και η «μαγκιά» σκοτώνουν!


ΔΡΟΜΟΣ

Ποιότητα δρόμων, καιρικές συνθήκες

Ακόμη και στις πιο προηγμένες χώρες η ποιότητα του οδοστρώματος δεν είναι η ίδια, αλλά διαφοροποιείται αναλόγως της χρήσης και των ταχυτήτων που μπορούν να αναπτύξουν το οχήματα. Για το λόγο αυτό η υπέρβαση του ορίου ταχύτητας εγκυμονεί κινδύνους που μπορούν να δημιουργηθούν ακόμη και από προβλεπόμενες ατέλειες ή ανωμαλίες του οδοστρώματος.
Έχει παρατηρηθεί στην Ελλάδα, χωρίς όμως να έχει τεκμηριωθεί με κάποια έρευνα, ότι η προσφερόμενη τριβή κύλισης των δρόμων μειώνεται δραματικά την Άνοιξη, όταν αρχίζουν οι πρώτες σημαντικές αυξήσεις της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος. Καλό είναι να το έχουμε υπόψη μας και να προσαρμόζουμε αντίστοιχα τον τρόπο που κινούμαστε.

Όρια Ταχύτητας

Ένα φαινομενικά υπερβολικά χαμηλό όριο ταχύτητας μπορεί να έχει απόλυτα δικαιολογημένο λόγο ύπαρξης, όπως για παράδειγμα κάποιο κρυμμένο κίνδυνο.
Τα όρια ταχύτητας ισχύουν για κανονικές συνθήκες. Σε περίπτωση αυξημένης κίνησης ή δυσμενών καιρικών συνθηκών είναι υποχρεωμένος ο οδηγός να επιλέγει τον πλέον κατάλληλο ρυθμό κίνησης, ακόμη και αν αυτός είναι χαμηλότερος από το όριο ταχύτητας που ορίζει η σήμανση του δρόμου.
Η σωστή διαχείριση της ταχύτητας έχει σημαντικό ρόλο για την ασφάλειά μας και την πρόληψη ατυχημάτων αλλά και στην εκπομπή ρύπων επιβαρύνοντας το περιβάλλον.

Και μη ξεχνάμε: Η υπερβολική ταχύτητα σκοτώνει…

Απόσταση Ασφαλείας

Η απόσταση που διατηρούμε από το προπορευόμενο όχημα πρέπει να μας παρέχει σε κάθε στιγμή τη δυνατότητα να ακινητοποιήσουμε εγκαίρως το αυτοκίνητό μας.
Ένας χρυσός κανόνας καθορίζει ότι πρέπει να διατηρούμε απόσταση ανάλογη με το μισό της ταχύτητας που κινούμαστε. Έτσι στα 60 χ.α.ω. τα 30 μέτρα αρκούν, στα 120 χ.α.ω. θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 60 μέτρα. Η απόσταση αυτή αρκεί σε ιδανικές συνθήκες. Εάν η ποιότητα του οδοστρώματος είναι μέτρια ή οι καιρικές συνθήκες δυσμενείς, τότε η απόσταση θα πρέπει να αυξάνεται αναλόγως.
Ένας άλλος εύκολος τρόπος υπολογισμού της απόστασης ασφαλείας και όταν κινούμαστε με 90 χ.α.ω. είναι να περνάμε από το σημείο που πέρασε το αυτοκίνητο εμπρός μας μετά από 2 δευτερόλεπτα

Προτεραιότητα σε διασταύρωση

θα πρέπει να θεωρούμε πολύ πιθανή τη συνάντηση με άλλο αυτοκίνητο σε κάθε διασταύρωση, όπως επίσης και να γνωρίζουμε από πριν αν έχουμε ή δεν έχουμε προτεραιότητα.
Σε κάθε περίπτωση, επιβάλλεται η συμμόρφωση στις πινακίδες και, σύμφωνα με τους κανόνες, η παραχώρηση προτεραιότητας. Καλό είναι όμως να ελέγχουμε πάντοτε για διερχόμενο όχημα και να διασχίζουμε τη διασταύρωση μόνο όταν είμαστε σίγουροι ότι και ο οδηγός του άλλου οχήματος έχει αντιληφθεί την παρουσία μας.
Σε διασταυρώσεις τύπου Τ χωρίς σήμανση ισχύει κανονικά η εκ δεξιών προτεραιότητα.

Αλλαγή λωρίδας, προσπέραση

Η χρήση των δεικτών αλλαγής πορείας (φλας) σε κάθε αλλαγή λωρίδας είναι υποχρεωτική, ώστε να δηλώνεται η πρόθεση του οδηγού. Προσοχή όμως: οι δείκτες αλλαγής πορείας ενημερώνουν τους υπόλοιπους οδηγούς, αλλά σε καμιά περίπτωση δεν τους υποχρεώνουν σε παραχώρηση προτεραιότητας.
Η διπλή διαχωριστική γραμμή ενημερώνει για πιθανούς κινδύνους που δε γίνονται άμεσα ορατοί, όπως για παράδειγμα κρυμμένοι κάθετοι δρόμοι ή σημεία με περιορισμένη ορατότητα.
Τα αυτοκίνητα εμφανίζονται στους καθρέπτες πιο μακριά από ότι είναι στην πραγματικότητα, ενώ πρέπει πάντα να λαμβάνουμε υπόψη μας τις νεκρές γωνίες, τις οποίες δεν καλύπτουν οι καθρέπτες μας.
Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει ανά πάσα στιγμή να γνωρίζουμε τι ακριβώς γίνεται και πίσω μας, ελέγχοντας σε τακτικά χρονικά διαστήματα τον κεντρικό ή τους εξωτερικούς καθρέπτες.

Παραβίαση πινακίδας STOP

Ο KOK ορίζει με σαφήνεια το σημείο που πρέπει να σταματήσει το αυτοκίνητο στο STOP: Όταν το σήμα είναι σε ισόπεδο κόμβο, το αυτοκίνητο πρέπει να σταματήσει ακριβώς πριν την είσοδο στον κόμβο. Σε άλλα σημεία, το αυτοκίνητο πρέπει να σταματά ακριβώς στο ύψος τοποθέτησης του σήματος.
Η πινακίδα STOP υποχρεώνει τον οδηγό σε ολοκληρωτική ακινητοποίηση του οχήματος, πλήρη έλεγχο για τυχόν κάθετα κινούμενα οχήματα, παραχώρηση προτεραιότητας και εκ νέου εκκίνηση του αυτοκινήτου και διάσχιση της διασταύρωσης, όταν πραγματικά κανένα κάθετα κινούμενο όχημα δεν πλησιάζει τη διασταύρωση.

Πηγή: Ι.Ο.ΑΣ. Πάνος Μυλωνάς